Κάμερα στο σπίτι; Δείτε γιατί κινδυνεύετε με πρόστιμο και φυλάκιση

Μια ιδιαίτερα σημαντική δικαστική απόφαση έρχεται να υπενθυμίσει ότι η εγκατάσταση κάμερας ασφαλείας στο σπίτι δεν είναι πάντα νόμιμη υπόθεση και μπορεί να οδηγήσει ακόμη και σε πρόστιμα και προσωπική κράτηση, εφόσον παραβιάζονται δικαιώματα τρίτων. Το θέμα αφορά κυρίως τις πολυκατοικίες και τη χρήση καμερών σε κοινόχρηστους χώρους χωρίς τη συναίνεση των υπολοίπων ενοίκων.

Το Εφετείο Πειραιά έκρινε παράνομη την εγκατάσταση κλειστού κυκλώματος παρακολούθησης (CCTV) από ενοίκους σε κοινόχρηστους χώρους πολυκατοικίας, χωρίς να έχουν τηρηθεί οι νόμιμες προϋποθέσεις. Η υπόθεση αφορούσε διαμάχη μεταξύ ιδιοκτητών διαμερισμάτων, όταν διαπιστώθηκε ότι είχαν τοποθετηθεί τέσσερις περιστρεφόμενες κάμερες που κατέγραφαν χώρους πρόσβασης και κινήσεις άλλου ενοίκου.

Σύμφωνα με την απόφαση, οι κάμερες κατέγραφαν τη μοναδική είσοδο του διαμερίσματος του ενάγοντος, τμήμα του μπαλκονιού του, την είσοδο του κοινοχρήστου πάρκινγκ, τον χώρο μπροστά από αυτό, καθώς και την είσοδο και εσωτερικούς χώρους της πολυκατοικίας. Το δικαστήριο έκρινε ότι η πρακτική αυτή συνιστά σοβαρή προσβολή της προσωπικότητας και της ιδιωτικής ζωής.

Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται στο σκεπτικό, «οι εναγόμενοι είχαν τη δυνατότητα να παρακολουθούν ανά πάσα στιγμή τις κινήσεις του και να λαμβάνουν εικόνα του χωρίς τη συναίνεσή του». Η αίσθηση μόνιμης παρακολούθησης, κατά το δικαστήριο, περιόριζε αδικαιολόγητα την ελευθερία κινήσεων και δημιουργούσε συνθήκες ψυχολογικής πίεσης.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στο γεγονός ότι δεν είχαν τηρηθεί βασικές νομικές προϋποθέσεις: δεν υπήρξε ενημέρωση του υποκειμένου των δεδομένων, δεν έγινε γνωστοποίηση στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, ούτε τηρήθηκαν όρια ως προς τη διάρκεια διατήρησης του καταγεγραμμένου υλικού.

Το δικαστήριο ξεκαθάρισε επίσης ότι ακόμη και σε περίπτωση υποψίας εγκληματικής ενέργειας, ο ιδιώτης δεν μπορεί να υποκαθιστά τις διωκτικές αρχές. Όπως επισημαίνεται, «σε περίπτωση υποψίας εγκληματικής ενέργειας, ο υπεύθυνος επεξεργασίας δεν δικαιούται να εγκαταστήσει σύστημα βιντεοεπιτήρησης υποκαθιστώντας τις αρμόδιες αρχές».

Σε επίπεδο κυρώσεων, το Εφετείο επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση και υποχρέωσε τους εναγόμενους να καταβάλουν 5.869,40 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη, με νόμιμο τόκο. Παράλληλα, διατάχθηκε η άμεση αφαίρεση των καμερών και η αποχή από κάθε παρόμοια ενέργεια στο μέλλον.

Σε περίπτωση παραβίασης της απόφασης, προβλέπεται χρηματική ποινή 200 ευρώ και προσωπική κράτηση ενός μηνός για κάθε παράβαση, γεγονός που δείχνει πόσο αυστηρά αντιμετωπίζεται πλέον το ζήτημα της παράνομης βιντεοεπιτήρησης.

Η απόφαση στηρίχθηκε σε συνταγματικές διατάξεις για την προστασία της προσωπικότητας και της ιδιωτικής ζωής, αλλά και στο θεσμικό πλαίσιο περί προσωπικών δεδομένων. Το βασικό μήνυμα είναι σαφές: η ασφάλεια δεν μπορεί να επιτυγχάνεται εις βάρος της ιδιωτικότητας των άλλων.

Για όσους σκέφτονται να τοποθετήσουν κάμερα στο σπίτι ή στην πολυκατοικία τους, η νομολογία αυτή λειτουργεί ως ξεκάθαρη προειδοποίηση. Χωρίς συναίνεση, χωρίς ενημέρωση και χωρίς τήρηση των νόμιμων διαδικασιών, μια κάμερα μπορεί να μετατραπεί από μέσο προστασίας σε πηγή σοβαρών νομικών συνεπειών.