«Καμπανάκι» από την Ελληνική Εταιρεία Λοιμώξεων για την απόσυρση φθηνού αντιβιοτικού – Γιατί ζητά επαναφορά

Έντονη ανησυχία εκφράζει η Ελληνική Εταιρεία Λοιμώξεων (ΕΕΛ) για την απόσυρση από την ελληνική αγορά του αντιβιοτικού τριμεθοπρίμη/σουλφομεθοξαζόλη, γνωστού με την εμπορική ονομασία Bactrimel, υπογραμμίζοντας ότι δημιουργείται σοβαρό κενό στην αντιμετώπιση σημαντικών λοιμωδών νοσημάτων.

Όπως επισημαίνεται σε σχετική ανακοίνωση, η διακοπή διάθεσης τόσο της από του στόματος όσο και της ενδοφλέβιας μορφής του φαρμάκου, που χρησιμοποιείται κυρίως σε νοσοκομειακό περιβάλλον, στερεί από τους γιατρούς μια βασική και συχνά μοναδική θεραπευτική επιλογή για βαριές λοιμώξεις. Πρόκειται για σκεύασμα εξαιρετικά χαμηλού κόστους, με καθοριστικό ρόλο σε συγκεκριμένες κατηγορίες ασθενών.

Μεταξύ των πλέον κρίσιμων χρήσεών του συγκαταλέγονται οι λοιμώξεις από Nocardia spp., οι οποίες εμφανίζονται κυρίως σε ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς και για τις οποίες το TMP/SMX αποτελεί θεραπεία εκλογής. Οι εναλλακτικές λύσεις, σύμφωνα με την ΕΕΛ, απαιτούν συχνά συνδυασμούς αντιβιοτικών με αυξημένη τοξικότητα και συνεπάγονται παρατεταμένη νοσηλεία.

Παράλληλα, το φάρμακο αποτελεί θεραπεία πρώτης γραμμής για την πνευμονία από Pneumocystis jirovecii (PCP) σε ασθενείς με HIV/AIDS, μεταμοσχευμένους και γενικά ανοσοκατεσταλμένους. Επιπλέον, χρησιμοποιείται και προφυλακτικά μακροχρόνια στις ίδιες ομάδες, με τις εναλλακτικές αγωγές να χαρακτηρίζονται από υψηλότερο κόστος και περισσότερες ανεπιθύμητες ενέργειες.

Σημαντικός είναι και ο ρόλος του στην εγκεφαλική τοξοπλάσμωση, όπου χορηγείται ως κύρια ή εναλλακτική θεραπεία και προφύλαξη. Η απουσία του περιορίζει δραστικά τις διαθέσιμες επιλογές, αυξάνοντας τον κίνδυνο δυσμενούς έκβασης. Οι λοιμώξεις από Nocardia, η PCP και η εγκεφαλική τοξοπλάσμωση συνδέονται, όπως τονίζεται, με υψηλά ποσοστά θνητότητας.

Το TMP/SMX χρησιμοποιείται επίσης ως αντιβιοτικό δεύτερης γραμμής στην τοξοπλάσμωση της κύησης, όταν ο συνδυασμός πυριμεθαμίνης/σουλφαδιαζίνης δεν είναι ανεκτός ή δεν είναι διαθέσιμος – φαινόμενο που, σύμφωνα με την ΕΕΛ, παρατηρείται συχνά στη χώρα. Παράλληλα, αποτελεί σημαντική επιλογή για λοιμώξεις του ουροποιητικού από ευαίσθητα στελέχη, με την έλλειψή του να οδηγεί αναγκαστικά στη χρήση αντιβιοτικών ευρύτερου φάσματος και να επιβαρύνει τη μικροβιακή αντοχή.

«Η απουσία της τριμεθοπρίμης/σουλφομεθοξαζόλης οδηγεί στην αδυναμία χορήγησης της βέλτιστης θεραπείας για σοβαρά και δυνητικά θανατηφόρα λοιμώδη νοσήματα σε ευπαθείς ομάδες ασθενών», επισημαίνει η ΕΕΛ, τονίζοντας ότι οι εναλλακτικές αγωγές είναι συχνά λιγότερο αποτελεσματικές, πιο τοξικές και οικονομικά επιβαρυντικές. Για τον λόγο αυτό, κρίνει αναγκαία την επαναφορά του φαρμάκου σε εμπορική κυκλοφορία.