Παρακεταμόλη: Ποιος είναι ο κίνδυνος υπερδοσολογίας και πώς να την χρησιμοποιείτε σωστά

Η παρακεταμόλη είναι ένα από τα πιο διαδεδομένα συστατικά σε παυσίπονα και αντιπυρετικά. Πολλά από αυτά κυκλοφορούν χωρίς ιατρική συνταγή, ενώ κάποια περιέχουν παρακεταμόλη σε συνδυασμό με άλλες ουσίες, όπως καφεΐνη ή ακόμα και οπιοειδή (π.χ. κωδεΐνη). Στις ΗΠΑ, για παράδειγμα, περισσότερα από 600 φάρμακα περιέχουν παρακεταμόλη.

Το πρόβλημα είναι ότι η παρακεταμόλη βρίσκεται σε φάρμακα για πολλές διαφορετικές ενδείξεις (γρίπη, κρυολόγημα, πονοκέφαλος, πόνος εμμήνου ρύσεως, πονόλαιμος κ.ά.), οπότε είναι πολύ εύκολο να ξεπεράσετε την ημερήσια συνιστώμενη δόση όταν παίρνετε περισσότερα από ένα προϊόντα ταυτόχρονα.

Κίνδυνος υπερδοσολογίας

Η αμερικανική Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) προειδοποιεί ότι τα φάρμακα με παρακεταμόλη είναι ασφαλή όταν λαμβάνονται σωστά, αλλά η υπερδοσολογία μπορεί να προκαλέσει σοβαρές ηπατικές βλάβες. Σε ακραίες περιπτώσεις μπορεί να απαιτηθεί μεταμόσχευση ήπατος ή να υπάρξει κίνδυνος για τη ζωή.

Συμπτώματα υπερδοσολογίας

Τα συμπτώματα μπορεί να μην εμφανιστούν άμεσα και συχνά μοιάζουν με γρίπη. Περιλαμβάνουν:

• Ναυτία

• Έμετος

• Πόνος στην κοιλιά

• Νοητική σύγχυση

• Ίκτερος (κιτρίνισμα δέρματος/ματιών)

Σε σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να απαιτηθεί νοσηλεία και ενδεχομένως μεταμόσχευση ήπατος.

Πώς να αποφύγετε την υπερδοσολογία

Η FDA δίνει τις παρακάτω συμβουλές:

1. Διαβάζετε πάντα την ποσότητα παρακεταμόλης (mg) σε κάθε φάρμακο.

2. Μην παίρνετε περισσότερα από ένα μη συνταγογραφούμενα φάρμακα που περιέχουν παρακεταμόλη ταυτόχρονα.

3. Μην συνδυάζετε συνταγογραφούμενα και μη συνταγογραφούμενα φάρμακα με παρακεταμόλη χωρίς οδηγία γιατρού.

4. Ρωτήστε τον γιατρό σας αν ένα φάρμακο που σας δόθηκε περιέχει παρακεταμόλη.

5. Ενημερώστε τον γιατρό για όλα τα φάρμακα που παίρνετε, ακόμα και για απλά παυσίπονα, συμπληρώματα ή βότανα.

6. Συμβουλευτείτε τον φαρμακοποιό σας πριν πάρετε μόνοι σας κάποιο φάρμακο.

7. Για παιδιά, μην υπολογίζετε “στο περίπου” τη δόση. Αν δεν αναγράφεται βάρος/ηλικία, ρωτήστε παιδίατρο.

8. Αν δεν υποχωρεί ο πυρετός ή ο πόνος, μην αυξήσετε τη δόση. Συζητήστε με τον γιατρό σας.

9. Αν έχετε προβλήματα στο ήπαρ ή καταναλώνετε πάνω από 3 αλκοολούχα ποτά ημερησίως, ρωτήστε τον γιατρό πριν πάρετε παρακεταμόλη.

Το όριο ασφαλούς δόσης

Η ανώτατη συνιστώμενη ημερήσια δόση είναι 4.000 mg (4 γραμμάρια) από όλα τα φάρμακα που περιέχουν παρακεταμόλη συνολικά.